ارتودنسی کودکان چیست و چرا باید زود انجام شود؟
اگر کودک شما دندانهای نامرتب و با فاصله ای دارد و این موضوع برای او یا شما خوشایند نیست، ارتودنسی کودکان راه حلی است که این مشکل را حل میکند و به فرزند شما لبخندی زیبا با دندانهای صاف هدیه میدهد. شما به عنوان والدین باید این موضوع را جدی بگیرید و تمامی علل وعواملی که در انجام ارتودنسی دندان های کودکان تاثیر می گذارد را بررسی کنید و روند درمان و ترمیم دندان های کودکان خود را به جریان بیندازید.
در این مقاله تمام نکات مربوط به ارتودنسی کودکان را بررسی میکنیم و در پایان به شما کلینیکی را معرفی خواهیم کرد که در کرج در زمینه ارتودنسی حرف اول را میزند. با ما همراه باشید.

ارتودنسی کودکان و اهمیت انجام آن
احتمالاً تا به حال اصطلاح «ارتودنسی» به گوشتان خورده؛ اما وقتی صحبت از ارتودنسی کودکان میشود، سوالاتی زیادی در ذهن والدین شکل میگیرد یا حتی ممکن است کمی بترسند. ارتودنسی کودکان راه حل ساده و نسبتا زمان بری است که در سن پایین که هنوز استخوانهای فک و صورت اصلاحپذیر هستند، باید انجام شود و ناهنجاریهای فک و دندانها را درست کند.
این ناهنجاریها ممکن است شامل نامرتب بودن دندانها، جلو یا عقب بودن فک بالا یا پایین، روی هم قرار نگرفتن صحیح دندانها یا حتی عادتهای دوران کودکی مثل مکیدن انگشت باشند.
در بسیاری از موارد، مشکلاتی که در بزرگسالی نیاز به درمانهای پیچیده و طولانی دارند، اگر در دوران کودکی تشخیص داده شوند، با یک درمان ساده و زودهنگام قابل حل هستند و نیاز به زمان و هزینههای زیاد ندارند.
از چه سنی باید برای ارتودنسی کودکان اقدام کرد؟
سوالی که خیلی از والدین میپرسند این است که: “فرزند من هنوز همه دندانهای شیریاش را دارد. آیا الان وقت میتواند ارتودنسی کند؟” پاسخ ساده این است: معاینه زودهنگام همیشه بهتر از دیر اقدام کردن است.
اغلب پزشکان و مطالعات دانشمندان این را به ما میگویند که اگر فکر میکنید کودک شما کیس انجام ارتودنسی است، بهترین زمان برای اولین معاینه از 6 تا 8 سالگی است؛ حتی اگر دندانهای شیری هنوز کاملاً نیفتاده باشند. چرا؟ چون در این سن، رشد فک هنوز ادامه دارد و امکان رشد آن به سمت طبیعی بسیار بیشتر از دوره نوجوانی یا بزرگسالی است.
در این معاینه اولیه، متخصص ارتودنسی میتواند تشخیص دهد که آیا نیاز به درمان زودهنگام وجود دارد یا میتوان صبر کرد تا دندانهای دائمی دربیایند. به همین دلیل است که معاینه اولیه اهمیت دارد.
چه زمانی ارتودنسی پیشگیرانه لازم است؟
در برخی موارد، کودک نیاز به نوعی درمان ارتودنسی زودهنگام دارد که به آن ارتودنسی پیشگیرانه یا مداخلهای (Interceptive) گفته میشود. این درمانها معمولاً با ارتودنسیهای متحرک یا پلاکهای ساده انجام میشوند و هدفشان این است که از بدتر شدن شرایط فکی و دندانی جلوگیری کنند.
مثلاً اگر کودک دچار دندان قروچه، جلو بودن بیش از حد دندانها یا فک پایین یا حتی تنفس دهانی باشد، میتوان با استفاده از دستگاههای ساده جلوی پیشرفت این مشکلات را گرفت. حتی ممکن است این راه حل ها بتوانند به طور کلی این مشکلات را حل کنند.
انواع ارتودنسی دندان در کودکان
بسته به سن کودک و نوع ناهنجاری، درمانهای ارتودنسی به چند دسته کلی تقسیم میشوند:
1. ارتودنسی پیشگیری (Preventive):
این روش در واقع شامل همان درمان هایی است که قبل از اینکه مشکل خیلی جدی شود، جلوی آن را میگیرد. این نوع ارتودنسی معمولا با پلاکهای ساده و ارتودنسیهای متحرک انجام میشود و بیشتر برای کودکان زیر 9 سال مناسب است.
2. ارتودنسی مداخلهای (Interceptive):
این روش هم برای این است که یک سری ناهنجاریها که در حال شکل گیری هستند را متوقف کند و به اصلاح آنها بپردازد. مثلا میتواند جلوی انحراف فک یا بیرون زدگی شدید دندانها را بگیرد.
3. ارتودنسی ثابت (Fixed):
این روش هم که احتمالا آشناترین نوع ارتدونسی برای شما است، برای زمانی استفاده میشود که تمام دندانهای دائمی کودک یا نوجوان شما در آمده باشد و دیگر روشهای قبلی جواب ندهد. معمولا دندانپزشکان در این روش از بریس های سرامیکی و فلزی استفاده میکنند.
بیشتر بخوانید: چه افرادی نیاز به ارتودنسی دارند؟
مراحل ارتودنسی کودکان در کلینیک دندانپزشکی پارسه
اگر تصمیم گرفتهاید برای معاینه فرزندتان به یک متخصص مراجعه کنید، خوب است بدانید روند درمان در کلینیک ما چگونه است:
مرحله ۱: مشاوره و معاینه اولیه
در این جلسه، متخصصان ارتودنسی ما وضعیت و نحوه قرارگیری فک، دندانها و رشد دندانی کودک را بررسی میکنند.
مرحله ۲: تهیه عکسهای رادیولوژی و قالب گیری
سپس برای تحلیل دقیقتر، عکسهایی از دندانها و فک گرفته میشود و از دهان کودک قالب میگیرند.
مرحله ۳: طراحی طرح درمان اختصاصی
با توجه به اطلاعاتی که پزشک دریافت میکند، متوجه میشود که کدام درمان برای کودک مناسب است و براساس همان برنامه درمانش را میچیند.
مرحله ۴: شروع درمان
بسته به نوع مشکل، از پلاکهای متحرک، ارتودنسیهای فانکشنال یا بریسهای ثابت استفاده خواهد شد.
مرحله ۵: جلسات پیگیری منظم
بعد از اینکه مراحل قبلی تکمیل و ارتودنسی انجام شد، کودک شما باید در فواصل زمانی منظم ویزیت شود تا روند درمان بررسی و در صورت نیاز تنظیمات یا اقدامات جدید انجام شود.

مزایای ارتودنسی در سنین پایین
خیلی از والدین تا زمانی که مشکلات جدی دیده نشود، ارتودنسی را عقب میاندازند؛ اما این کار مثل این است که صبر کنیم تا یک قطره آب تبدیل به سیل شود!
درمان زودهنگام در کودکان مزایای زیادی دارد که در ادامه اشاره خواهیم کرد:
- رشد صحیح فک و صورت
در سنین پایین، فک هنوز در حال رشد است و میتوان آن را به درستی هدایت کرد. این موضوع جلوی انحراف، جلوآمدگی یا عقبرفتگی فک را میگیرد.
- کاهش نیاز به درمانهای سنگین در بزرگسالی
اگر ناهنجاریها در کودکی اصلاح شوند، احتمال نیاز به جراحی فک یا درمانهای پیچیده ارتودنسی در بزرگسالی به شدت کاهش پیدا میکند.
- افزایش اعتماد به نفس کودک
کودکی که دندانهای مرتبی دارد، راحتتر لبخند میزند، بهتر صحبت میکند و درنتیجه روابط اجتماعی بهتری خواهد داشت.
- بهبود تنفس، بلع و صحبت کردن کودک
برخی از مشکلات فکی در کودکان باعث اختلال در تنفس دهانی، تلفظ صداها یا حتی بلع میشوند که با ارتودنسی قابل حل هستند.
بعد ارتودنسی کودکم باید چه نکاتی را رعایت کنیم؟
درست است که مسئولیت اصلی بر عهده متخصص ارتودنسی است، اما موفقیت درمان تا حد زیادی به همکاری کودک و والدین بستگی دارد. پس حتما باید مراقبت هایی را انجام دهید تا نتیجه بسیار خوبی بگیرید.

👄🦷 بهداشت دهان و دندان
کودک شما چه از پلاک متحرک استفاده کند چه بریس ثابت، باید مسواک زدن و نخ دندان کشیدن را حتما و با دقت بسیار زیادی انجام دهد. در غیر این صورت، احتمال پوسیدگی دندان یا التهاب لثه وجود دارد. اگر خود کودک به تنهایی نمیداند دقیقا باید چه کار کند، حتما او را کمک کنید.
🍗 رژیم غذایی مناسب
کودک باید از خوردن غذاهای چسبناک، سفت یا خیلی شیرین پرهیز کند. آدامس، آبنبات سفت، پفک و خوراکیهایی مثل فندق میتوانند به ارتودنسی آسیب بزنند. تا مدتی خوردن این نوع مواد خوراکی باید کنترل شود.
⛔ پرهیز از عادتهای نادرست
عادتهایی مثل جویدن ناخن، مداد یا مکیدن انگشت باید به طور کامل کنار گذاشته شوند؛ چون ممکن است ارتودنسی جابهجا یا از جایش کنده شود.
👨👩👦 حمایت والدین
تشویق، همراهی و درک کودک در این مسیر بسیار مهم است. گاهی ممکن است ارتودنسی باعث اذیت کودک شود و او را بی حوصله کند؛ اینجاست که شما باید همدلی و حمایتتان نشان دهید که این دوران به زودی تمام میشود و نتیجه آن دندانهایی صاف و زیبا خواهد بود.

سوالات پرتکرار والدین درباره ارتودنسی کودکان
در ادامه به چند سوال پرتکرار و مهم شما پاسخ میدهیم:
۱. آیا ارتودنسی برای کودک دردناک است؟
در روزهای اول نصب ارتودنسی، ممکن است فرزندتان کمی احساس فشار یا ناراحتی کند اما این احساس موقتی است و خیلی زود به آن عادت میکند.
۲. ارتودنسی کودکان چقدر طول میکشد؟
بسته به شدت مشکل، نوع دستگاه و سن کودک، مدت درمان بین ۶ ماه تا ۲ سال متغیر است.
۳. اگر کودک همکاری نکند چه باید کرد؟
درمان ارتودنسی نیاز به همکاری کودک دارد. صحبت کردن با او، نشان دادن نتیجه درمان دیگران و توضیح ساده فواید درمان میتواند بسیار مؤثر باشد. تا جایی که میتوانید ارتودنسی و به طور کلی دندانپرشکی را از سن کم برایش ساده و راحت جلوه دهید. خیلی از افراد به دلیل ترس از دندانپزشک در کودکی، وقتی بزرگ میشوند هم در برابر رفتن به مطب دندانپزشک مقاومت میکنند.
۴. برای ارتودنسی کودکم پلاک متحرک بهتر است یا ثابت؟
هر کدام کاربرد خاص خود را دارد و نمیشود گفت که کدام بهتر است. در سنین پایین معمولاً از پلاک متحرک استفاده میشود و در نوجوانی و بعد از رشد کامل دندانها، بریس های ثابت انتخاب بهتری هستند.
معرفی کلینیک دندانپزشکی پارسه؛ انتخابی مطمئن برای ارتودنسی کودکان در کرج
کلینیک دندانپزشکی پارسه در کرج، با تیمی از متخصصان ارتودنسی اطفال و تجهیزات مدرن، یکی از معتبرترین مراکز درمان ناهنجاریهای دندانی کودکان است. درمانهای کوتاه مدت، محیط کودک پسند و قیمتهای منصفانه، این مرکز را به انتخابی مطمئن برای افراد ساکن کرج تبدیل کرده است.
📞 وقتش رسیده که لبخند سالم را برای کودکتان برنامه ریزی کنید!
همین حالا برای مشاوره حضوری یا تلفنی ارتودنسی در کلینیک پارسه نوبت بگیرید:



